Home/Kennisbank/Machinerichtlijn vs liftrichtlijn — wanneer welke EU-richtlijn?
◆ Kennisbank · EU-richtlijnen lifttechniek

Machinerichtlijn vs liftrichtlijn — wanneer welke EU-richtlijn?

Een beslisgids met praktijkvoorbeelden. Zo bepaal je welke EU-richtlijn — machinerichtlijn 2006/42/EG óf liftrichtlijn 2014/33/EU — op jouw goederenlift van toepassing is.

CE-markering en EU-richtlijn vergelijking voor goederenliften en heftafels

Korte samenvatting (TL;DR)

In twee zinnen: gaat het om verticaal transport van personen (of personen + goederen) tussen vaste verdiepingen in een gebouw? Dan geldt de liftrichtlijn 2014/33/EU. In alle overige gevallen (zuivere goederenliften met beperkte cabine-hoogte, heftafels, platformliften onder 3 m, laadkleppen) geldt de machinerichtlijn 2006/42/EG.

Belangrijk voor de praktijk: de meeste goederenliften die Excellent Liften levert — met cabine-hoogte onder 1,20 m en zonder personenbegeleiding — vallen onder de machinerichtlijn. Dat maakt het certificerings- en opleveringstraject eenvoudiger en sneller.

De twee richtlijnen in één oogopslag

AspectMachinerichtlijn 2006/42/EGLiftrichtlijn 2014/33/EU
ToepassingsgebiedMachines en onvolledige machines, inclusief goederenliften zonder personenLiften voor personen (en personen + goederen) tussen vaste niveaus
Harmoniseerde norm(en)EN 1570 (heftafels), EN 81-31 (goederenliften zonder personen), EN ISO 12100EN 81-20 / EN 81-50 (personenliften)
Maximale snelheid (typisch)≤ 0,15 m/s (voor laag-risico klasse)Vrij (afhankelijk van gebouwhoogte)
Cabine-hoogte (beperkend)< 1,20 m (geen persoonstoegang)> 1,20 m (persoonstoegang mogelijk)
Notified body verplicht?Alleen bij bijlage IV machines (niet standaard goederenliften)Ja, bij meeste procedures verplicht
CE-verklaringEG-verklaring van overeenstemmingEU-conformiteitsverklaring

Beslisschema: welke richtlijn?

Drie vragen in volgorde:

  1. Is de lift bedoeld voor (ook) personen tussen vaste verdiepingen?
    Ja: liftrichtlijn 2014/33/EU.
    Nee: ga naar vraag 2.
  2. Kan een persoon de cabine betreden (cabinehoogte ≥ 1,20 m en looppad)?
    Ja, óók als het "officieel" alleen goederen zijn: in de praktijk valt dit onder de liftrichtlijn (Europese handhaving is streng op dit punt). Excellent Liften adviseert: kies bewust voor machinerichtlijn (cabine beperken) óf accepteer liftrichtlijn-traject.
    Nee (cabine < 1,20 m, luik-laden, geen persoonstoegang): machinerichtlijn.
  3. Is de hefhoogte ≤ 3 m en is het een heftafel?
    Ja: machinerichtlijn via EN 1570.

Voor de goederenlift met personenbegeleiding (PGL)-lijn (Rotonlifts-term) geldt meestal liftrichtlijn — de begeleiders zijn immers personen.

Machinerichtlijn 2006/42/EG in detail

De machinerichtlijn 2006/42/EG reguleert de veiligheid van machines in de EU. Voor lifttechniek is de richtlijn de juiste keuze wanneer:

  • De installatie geen personen vervoert (zuivere goederenliften, heftafels, laadkleppen).
  • De cabine geen persoonstoegang biedt (hoogte < 1,20 m, of geen staaruimte).
  • De snelheid laag is (meestal ≤ 0,15 m/s voor de standaardroute).

Het CE-traject onder de machinerichtlijn bestaat uit: (1) risicobeoordeling conform EN ISO 12100, (2) technisch constructiedossier, (3) gebruiksaanwijzing in Nederlands, (4) EG-verklaring van overeenstemming door fabrikant, en (5) CE-markering op de machine. Een aangemelde instantie (notified body) is alleen verplicht voor de gevaarlijke machines in bijlage IV — goederenliften staan daar niet standaard tussen.

Voor goederenliften zonder personenvervoer is EN 81-31 de geharmoniseerde norm. Deze norm regelt specifieke veiligheidsvoorzieningen zoals sluiers rond bewegende delen, dode-mansbediening bij externe bediening, en deurcontacten.

Liftrichtlijn 2014/33/EU in detail

De liftrichtlijn 2014/33/EU geldt voor liften die definitief in een gebouw geïnstalleerd zijn en personen tussen vaste niveaus vervoeren (óók wanneer die personen tegelijk goederen bij zich hebben). Kenmerken:

  • Verplichte notified body voor de meeste conformiteitsprocedures (productie-kwaliteitsborging, eenheidsverificatie, volledige kwaliteitsborging).
  • Geharmoniseerde normen: EN 81-20 (constructie en installatie) en EN 81-50 (ontwerp, berekening, onderzoek en beproeving).
  • Aanvullende eisen voor brandwerendheid schachtdeuren, evacuatieverlichting, noodoproepsystemen en toegankelijkheid voor rolstoelgebruikers (NEN-EN 81-70).

Gevolg: een liftrichtlijn-traject is formeel zwaarder, duurt langer en kost meer dan een machinerichtlijn-traject. Als je puur goederen vervoert is er geen enkele reden om onder de liftrichtlijn te vallen — tenzij het gebruik het vereist.

CE-markering: proces per richtlijn

Beide richtlijnen eindigen met een CE-markering en conformiteitsverklaring, maar het proces verschilt:

StapMachinerichtlijnLiftrichtlijn
1. RisicobeoordelingEN ISO 12100EN 81-20
2. Technisch dossierDoor fabrikant zelfDoor fabrikant, notified body beoordeelt
3. ConformiteitsbeoordelingInterne productiecontroleNotified body (verplicht)
4. VerklaringEG-verklaring van overeenstemmingEU-conformiteitsverklaring
5. DoorlooptijdEnkele wekenMeerdere maanden
6. Kostenorde€ 500 – € 3.000 voor dossier€ 4.000 – € 12.000 inclusief notified body

Grijze zones en veelvoorkomende fouten

Drie situaties waarin projecten in de praktijk vastlopen:

  • Goederenlift met personenbegeleiding (PGL) — als er personen meerijden valt de installatie onder de liftrichtlijn, ook als dat officieel "incidenteel" is. Kies vooraf bewust.
  • Hoge cabine zonder zitplaats — een cabine van 1,80 m hoog voor "alleen goederen" nodigt praktisch iedereen uit om mee te stappen. Handhaving trekt deze installaties vaak naar de liftrichtlijn. Excellent Liften adviseert: kies een cabine < 1,20 m als je echt onder machinerichtlijn wilt blijven.
  • Platformliften voor rolstoelgebruikers — vallen onder de liftrichtlijn (als de hefhoogte > 3 m) óf onder de machinerichtlijn (< 3 m) met aanvullende NEN-EN 81-41. Goed uitzoeken bij zorg- en publieke projecten.

Heb je twijfel? Stuur ons de toepassing (verdiepingen, lading, wie rijdt er mee, cabine-afmetingen) — wij duiden binnen één werkdag onder welke richtlijn je project valt.

Veelgestelde vragen

Welke EU-richtlijn geldt voor een goederenlift?
Als de lift alleen goederen vervoert en de cabine lager is dan 1,20 m (geen persoonstoegang): de machinerichtlijn 2006/42/EG. Zodra personen meerijden of de cabine betreedbaar is, geldt de liftrichtlijn 2014/33/EU.
Is CE-markering verplicht voor een goederenlift?
Ja, altijd. Het CE-traject verschilt echter per richtlijn: onder de machinerichtlijn kan de fabrikant het zelf certificeren; onder de liftrichtlijn is een aangemelde instantie (notified body) verplicht.
Wat is het verschil tussen EG- en EU-conformiteitsverklaring?
Taalkundig: de machinerichtlijn (ouder, 2006) spreekt over "EG-verklaring van overeenstemming", de liftrichtlijn (2014) over "EU-conformiteitsverklaring". Juridisch gelden beide als het formele bewijs dat de installatie aan alle essentiële veiligheidseisen voldoet.
Wat kost het verschil tussen machinerichtlijn en liftrichtlijn in de praktijk?
Een liftrichtlijn-traject is typisch € 4.000 – € 12.000 duurder en duurt enkele maanden langer dan een machinerichtlijn-traject, omdat een notified body verplicht is.
Wanneer is een notified body verplicht?
Altijd onder de liftrichtlijn (bij de meeste conformiteitsprocedures). Onder de machinerichtlijn alleen voor bijlage-IV machines — goederenliften staan daar niet standaard in.

Meer lezen in de kennisbank

◆ Klaar voor de volgende stap

Klaar om de juiste lift te specificeren?

Ons verkoopteam sparrt graag over capaciteit, richtlijnen en bouwkundige inpassing — vrijblijvend, binnen één werkdag.

▸ Offerte aanvragen ▸ Bel 0348 · 342144